RSS

บทบาทและความคิดของปัญญาชนกลุ่มนายปรีดี พนมยงค์และผู้สนับสนุน

15 มี.ค.

ปัญญาชนกลุ่มนายปรีดี พนมยงค์ และผู้สนับสนุน เป็นกลุ่มที่มีแนวคิดประชาธิปไตยก้าวหน้าที่สุดในคณะราษฎร พวกเขาสามารถร่วมมือกับปัญญาชนชั้นนำ คนอื่นๆ ในการบริหารประเทศได้ระดับหนึ่ง โดยเน้นงานด้านแก้ไขสนธิสัญญา ความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ การปรับปรุงตัวบทกฏหมาย การจัดระเบียบการ คลัง และต่อมาในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 ก็ได้จัดตั้งขบวนการใต้ดินเสรีไทยต่อต้านญี่ปุ่น ซึ่งเป็นผลให้เมื่อสงครามสงบลง คือ ถึงจะต้องส่งข้าวให้สัมพันธ มิตรในราคาที่ต่ำจนขาดทุน แต่ก็ไม่ถึงขั้นถูกปรับว่าเป็นประเทศผู้แพ้สงคราม

อย่างไรก็ตาม ปัญญาชนกลุ่มนี้ก็ประสบความล้มเหลว ไม่สามารถช่วงชิงการนำทางการเมืองของกลุ่มจอมพล ป.พิบูลสงครามและฝ่ายอำนาจนิยม ทหาร นิยมได้อย่างมั่นคง คือ ในช่วงก่อนสงครามก็ได้แต่ทำงานรวมกันกับกลุ่มจอมพล ป.ในเชิงประนีประนอม ช่วงหลังสงคราม กลุ่มนายปรีดี ช่วงชิงการนำทาง การเมืองจากกลุ่มจอมพล ป.อยู่ได้ไม่กี่ปี ก็ถูกกลุ่มทหารฝ่ายอำนาจนิยมโค่นล้มในปี 2490 เหตุที่เป็นเช่นนี้ คงไม่ใช่เป็นเพราะว่ากลุ่มนายปรีดีมีความคิดล้ำ หน้าจนคนอื่นตามไม่ทันแค่นั้น หากมีข้อจำกัดทางประวัติศาสตร์หลายอย่าง รวมทั้งปัจจัยทางด้านอัตวิสิยของกลุ่มนายปรีดีและปัญญาชนเสรีประชาธิปไตย ก้าวหน้าเองด้วย

ข้อจำกัดที่สำคัญคือ การที่การเปลี่ยนแปลงการปกครอง 2475 ไม่สามารถลดอำนาจทางเศรษฐกิจการเมือง และโดยเฉพาะอย่างยิ่งอำนาจทางอุดมการณ์ ของกลุ่มเจ้าขุนมูลนายลงได้อย่างจริงจัง และไม่ได้คิดหรือไม่สามารถเปลี่ยนแปลงองค์กรของทหาร ซึ่งมีพื้นฐานความคิตจารีตนิยมและอำนาจนิยมให้เป็น องค์กรที่มีความคิดหรือสนับสนุนระบอบเสรีประชาธิปไตยได้ ภายหลังสงครามโลกครั้งที่สอง กลุ่มเจ้าขุนมูลนายจึงสามารถฟื้นอำนาจมาต่อต้านและร่วมมือ กับทหารโค่นล้มกลุ่มนายปรีดีในรัฐประหารปี 2490 ภายหลังจากการเปลี่ยนแปลงการปกครองเพียง 15 ปี

กลุ่มนายปรีดีเอง นอกจากจะยังคงมีทัศนะแบบข้าราชการไทยที่นิยมไกล่เกลี่ยประนีประนอมและเชื่อมั่นในความชอบธรรมของกฏหมาย ประเพณี แล้วก็ยังมี ข้อจำกัดด้านความสามารถในการจัดตั้งองค์กรและการบริหารประเทศด้วย ดังจะเห็นได้ว่าหลังสงครามโลกครั้งที่สอง เมื่อสถานการณ์เปิดโอกาสให้กลุ่ม จอมพล ป.หมดอำนาจ (เพราะไปร่วมมือกับญี่ปุ่นซึ่งแพ้สงคราม) และกลุ่มนายปรีดีขึ้นมาบริหารประเทศนั้น รัฐบาลกลุ่มนายปรีดีก็ไม่สามารถแก้ไขปัญหา เศรษฐกิจ ปัญหาการคอรัปชั่นของนักการเมืองและข้าราชการ ตลอดจนปัญหาความสัมพันธ์ระหว่างการเมืองกับทหารได้ดีนัก ทำให้คะแนนนิยมจาก ประชาชนไม่เข้มแข็งเท่าที่ควร

เมื่อเกิดกรณีสวรรคตของรัชกาลที่ 8 ขึ้น ซึ่งไม่ใช่ความผิดของรัฐบาลแต่อย่างใด เพียงแต่ว่ารัฐบาลดำเนินการผิดพลาดที่ไม่สามารถจัดการปัญหาเรื่องนี้ได้ อย่างกระจ่างชัด ตรงไปตรงมา เปิดโอกาสให้กลุ่มนิยมระบอบเก่า และกลุ่มทหารอำนาจนิยมได้ใช้สถานการณ์ช่วงนี้เป็นจุดอ่อนการโจมตีและโค้นล้มกลุ่ม นายปรีดีได้ในที่สุด แม้กรณีสวรรคตของรัชกาลที่ 8 จะเป็นเรื่องที่ละเอียดอ่อนมากที่ยังพูดไม่ได้ในที่สาธารณะจนเป็นการยากสำหรับคนที่ไม่อยู่ใน สถานการณ์ดังกล่าว จะไปวิจารณ์ความผิดพลาดในการจัดการปัญหาเรื่องนี้ได้กระจ่างชัดของรัฐบาลกลุ่มนายปรีดีได้ แต่การที่รัฐบาลที่มีเสียงข้างมากในสภา กลุ่มผู้สนับสนุนนายปรีดี ถูกกลุ่มทหารยึดอำนาจได้ในปี 2490 ไม่ใช่อุบัติเหตุทางประวัติศาสตร์อันเนื่องมาจากความไม่สามารถในการจัดการกับปัญหากรณี สวรรคตให้กระจ่างชัดเท่านั้น หากยังเกิดจากข้อจำกัดทางด้านการบริหารประเทศของกลุ่มนายปรีดีเองดังที่ได้กล่าวมาแล้วด้วย ทหารจึงสามารถทำรัฐ ประหาร 2490 ได้โดยไม่มีการต่อต้านมากนัก นายปรีดีต้องลี้ภัยอย่างกะทันหัน

แม้กลุ่มนายปรีดีซึ่งได้รับการสนับสนุนจากทหารเรือและกลุ่มเสรีไทยบางส่วน พยายามใช้กำลังยึดอำนาจคืนจากคณะรัฐประหาร 2490 ก็ถูกรัฐบาลใหม่ ซึ่งมี กองกำลังทหารบกที่ใหญ่โตกว่าปราบอย่างชนิดที่ฝ่ายรัฐบาลเก่าของนายปรีดีไม่มีโอกาสชนะแม้แต่น้อย นายปรีดีและผู้สนับสนุนใกล้ชิดบางคนได้ลี้ภัยอยู่ ต่างประเทศ แต่ผู้สนับสนุนหรือเคยทำงานร่วมกับเขาถูกปราบปรามทางการเมืองอย่างหนัก หลายคนถูกลอบฆ่าในเวลาต่อมาอย่างทารุณ และทำให้กลุ่มผู้ สนับสนุนนายปรีดีต้องหมดบทบาททางการเมืองไปนับตั้งแต่นั้นมา บางส่วนหรือบางคนยังมีบทบาททางการเมืองอยู่โดยเข้าร่วมกับปัญญาชนเสรีนิยมก้าว หน้าและฝ่ายซ้าย

วิทยากร เชียงกูล
ปัญญาชน : ชนชั้นนำในโลกยุคข้อมูลข่าวสาร
ISBN 974-89302-5-2

Advertisements
 

ป้ายกำกับ: , , , , , , , , ,

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: