RSS

รัฐธรรมนูญคือกติกาของคนทั้งประเทศ ที่ประชาชนควรมีส่วนร่วมร่างมากกว่านักกฏหมายล้วนๆ

18 เม.ย.

รัฐธรรมนูญปี 2540 แม้จะกำหนดเรื่องสิทธิประชาชนและแนวนโยบายพื้นฐานไว้สวย แต่รัฐธรรมนูญก็เป็นแค่วรรณกรรมฉบับหนึ่ง และเป็นกฏหมายที่มีช่องโหว่ให้รัฐบาลทักษิณเข้ามาครองอำนาจผูกขาดและสร้างปัญหามากมายได้ การพูดว่า รัฐธรรมนูญดี แต่คนใช้ไม่ดี ไม่มีความหมายอะไร  ประชาชนสามารถที่จะคิดค้นและผลักดันให้มีการร่างรัฐธรรมนูญใหม่ที่มีเนื้อหาและการบังคับใช้ที่ดีกว่าเก่าได้อยู่เสมอ  ถ้ารัฐธรรมนูญปี 2550 ยังไม่ดีพอ  ก็ต้องหาทางแก้ไขกันต่อไป เพื่อให้เกิดกติกาของประเทศที่เอื้อประโยชน์คนส่วนใหญ่และใช้บังคับตามเจตนารมณ์ ให้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้ต่อไป

รัฐธรรมนูญคือ กติกา เพื่อการจัดสรรอำนาจ ทรัพยากร สิทธิ บทบาทหน้าที่ของประชาชนทั้งประเทศ จึงต้องการมุมมองจากประชาชนกลุ่มต่างๆอย่างหลากหลาย เช่น ทางเศรษฐศาสตร์การเมือง สังคมวิทยา วัฒนธรรม ระบบนิเวศ ฯลฯ ที่มองปัญหาประเทศไทยอย่างเป็นระบบ องค์รวมได้ด้วย รัฐธรรมนูญไม่ใช่แค่ปัญหาเทคนิคการร่างกฎหมาย การจะสร้างรัฐธรรมนูญที่ดีควรเปิดโอกาสให้มีการศึกษาค้นคว้าอภิปรายระดมสมอง ประชาชนและนักวิชาการทุกสาขามาวิเคราะห์วิจัยปัญหาโครงสร้างเศรษฐกิจการเมือ งและวัฒนธรรมการเมืองไทยที่แตกต่างจากเยอรมัน ฝรั่งเศส สหรัฐฯ ที่พวกนักกฎหมายระดับสูงของเราไปศึกษามา เพื่อจะได้รัฐธรรมนูญที่เหมาะสมสำหรับประเทศไทยที่มีลักษณะเฉพาะ

แนวคิดชนชั้นนำส่วนใหญ่ที่มักมองว่ารัฐธรรมนูญควรร่างโดยผู้ทรงคุณวุฒิทางกฎหมายและนักรัฐศาสตร์เท่านั้น เป็นแนวคิดที่คับแคบที่ทำให้เราได้รัฐธรรมนูญหลายฉบับที่มีข้อจำกัดมาแล้ว  เราต้องใช้นักกฎหมายเป็นคนเขียนตัวมาตราต่างๆในรัฐธรรมนูญก็จริง แต่ใช้นักกฎหมายเพียงจำนวนหนึ่งก็พอ (หรือเชิญมาเป็นผู้เชี่ยวชาญคอยเขียนตามมติของที่ประชุม) ที่เหลือควรพึ่งนักวิชาการสาขาอื่นๆ และประชาชนที่มีภูมิหลังประสบการณ์ที่แตกต่างหลากหลายที่จะช่วยให้คณะกรรมการยกร่างฯ เข้าใจปัญหาโครงสร้างเศรษฐกิจการเมือง และวัฒนธรรมการเมืองไทยได้ดีขึ้น

ที่ผ่านมานักร่างรัฐธรรมนูญชอบหาตัวอย่างที่ดีของรัฐธรรมนูญประเทศอื่นๆ โดยเฉพาะประเทศพัฒนาอุตสาหกรรมมาเป็นแม่บทในการร่างรัฐธรรมนูญไทย ถึงจะเขียนได้สวยหรู แต่ก็มักเขียนเป็นนามธรรมแบบลอยๆ ไม่ได้กำหนดเป็นรูปธรรม ที่จะเกิดผลในทางปฏิบัติ ดังนั้น รัฐธรรมนูญที่สวยเช่นปี 2540 จึงไม่มีผลบังคับใช้ เพราะพวกนักร่างรัฐธรรมนูญไม่ได้เข้าใจเศรษฐศาสตร์การเมืองหรือสังคมวิทยาของการเมืองไทยมากพอ และอาจไม่ได้ตั้งใจหรือพยายามให้มีผลบังคับใช้มากพอ

โครงสร้างเศรษฐกิจของไทยเป็นทุนนิยมผูกขาดแบบบริวาร และโครงสร้างการเมืองแบบเจ้าขุนมูลนายและระบบอุปถัมภ์ รัฐธรรมนูญใหม่ควรเน้นการให้สิทธิเสรีภาพ โอกาสของประชาชนส่วนใหญ่ซึ่งเป็นคนจนและการศึกษาน้อยเพิ่มขึ้น รัฐธรรมนูญปี 2540 ที่เขียนสวยหรูแบบลอยๆ ว่าประชาชนมีสิทธิเสรีภาพเรื่องนั้นเรื่องนี้ แต่จริงๆแล้วประชาชนไม่มีโอกาส เพราะมาตราในหมวดสิทธิประชาชนมักต่อท้ายว่า “ทั้งนี้เป็นไปตามที่กฎหมายบัญญัติไว้” โดยไม่มีการกำหนดระย่ะเวลาออกกฎหมายประกอบที่ก้าวหน้ามาสนับสนุน ไม่มีบทลงโทษว่าถ้ารัฐเพิกเฉยไม่ทำตามแล้วจะเป็นอย่างไร

ที่มาและองค์ประกอบขององค์กรอิสระ เช่น ศาลรัฐธรรมนูญ ป.ป.ช. (ป้องกันและปราบปรามการทุจริต) ก็มีช่องโหว่ให้ถูกแทรกแซงครอบงำโดยนักการเมือง และส่วนหนึ่งก็มาจากกลุ่มข้าราชการระดับสูงที่เกษียณแล้ว ซึ่งมักมีแนวคิดจารีตนิยม ไม่สนใจและไม่เข้าใจเรื่องสิทธิพลเมือง สิทธิมนุษยชน ประชาชนไม่มีช่องทางในการเสนอกฎหมาย แก้ไขกฎหมาย  หรือยื่นถอดถอนนักการเมืองที่เป็นไปได้ เนื่องจากกรนะบวนการยุ่งยากมากและต้องเสนอผ่านองค์กรที่ไม่อิสระหรือเป็นกลางจริง หรือเสนอผ่านองค์กรศาลท่ามักมีแนวคิดจารีตนิยมมากกว่าจะมีแนวคิดก้าวหน้าอยู่ฝ่ายประชาชน

ปัญหาหลัก คือ โครงสร้างทางเศรษฐกิจการเมืองที่คนส่วนน้อยมีอำนาจ ฐานะ และความรู้มากกว่าคนส่วนใหญ่ ทำให้นักธุรกิจการเมืองและขุนนางที่เป็นฝ่ายบริหารครอบงำ บิดเบือน หาประโยชน์จากรัฐธรรมนูญได้มากกว่าคนส่วนใหญ่ รวมทั้งการแทรกแซง ครอบงำองค์กรอิสระด้วย ดังนั้นเราจึงต้องหาทางปฏิรูปทางเศรษฐกิจ การเมือง การศึกษา สื่อมวลชน ฯลฯ ควบคู่ไปกับการปฏิรูปแก้ไขข้อจำกัดของรัฐธรรมนูญฉบับปี 2540 โดยควรจะเพิ่มสิทธิเสรีภาพของภาคประชาชนและลดอำนาจของนักการเมืองและระบบข้าราชการลงมา

ที่มา
วิทยากร เชียงกูล
ก้ามข้ามระบอบทักษิณ สู่เส้นทางปฏิรูปการเมือง เศรษฐกิจ. – –  กรุงเทพฯ : บ้านพระอาทิตย์, 2550.
ISBN 978-974-8003-90-0

Advertisements
 

ป้ายกำกับ: , , , ,

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: